English

Nodweddion Tirwedd Hanesyddol

Trawsfynydd - Ardal 15 Mynydd-dir agored i’r gogledd o Gwm Prysor (PRN 18281)


© Hawlfraint y Goron. Cedwir pob hawl, Ymddiriedolaeth Archaeoloegol Gwynedd, 100017916 2005

Cefndir hanesyddol

Mae’r ardal nodwedd hon yn cynnwys bloc mawr o ucheldir nac ymyrrwyd â hi bron o gwbl i’r gogledd o Gwm Prysor, gan ddechrau ar y pen dwyreiniol gyda chlogwyni mawr trawiadol Y Garn uwchlaw’r rheilffordd yn ymestyn tuag at Lyn yr Oerfel yn y gorllewin. Ar fapiau degwm Trawsfynydd ym 1840 a Maentwrog ym 1841, dangosir yr holl ardal hon (sy’n ymestyn i’r de i mewn i ardal 14) fel ‘Mignang Common’. Yn ôl y diweddaraf o’r ddau fap, roedd caer Tomen-y-Mur (ardal 17) ar ymyl y Comin. Mae’r prif olion o wneuthuriad dyn yn gysylltiedig â chwarel lechi Braich-ddu (uwchlaw Tomen-y-Mur) a dau hen fwynglawdd ar hyd Bwlch y Llu. Mae llinell rheilffordd Y Bala – Ffestiniog (gweler uchod – ardal 12) yn nodi’r rhan fwyaf o ffin ddeheuol yr ardal.

Nodweddion allweddol y dirwedd hanesyddol

Ardal ucheldir agored

Mae natur agored yr ardal yn ei nodweddu, ac nid oes yma unrhyw nodweddion arwyddocaol o ran yr amgylchedd hanesyddol. Nid oes yma hyd yn oed y caeau mawr amgaeedig arferol â waliau cerrig syth, ac eithrio ardal fechan lle gwelwyd llechfeddiannu ym mhen dwyreiniol Llyn yr Oerfel o amgylch Tir-y-mynydd. Mae llinell rheilffordd Y Bala – Ffestiniog, er mai yn ardal 12 y mae hon, yn nodi’r rhan fwyaf o ffin ddeheuol yr ardal.


 

 

Yn ôl i Nodweddion Tirwedd Hanesyddol Trawsfynydd

 

 

 

Visit our social network sites
Ymwelwch a'n safleoedd rhwydwaith cymdeithasol