English

Nodweddion Tirwedd Hanesyddol

Caernarfon/Nantlle – Ardal 30 Hen Felin (Glan Gwna) PRN 15729

 


Gellir gweld Afon Rhythallt ym mhen uchaf y llun hwn (sydd tua'r de-ddwyrain). Dangosir rhan o un o'r hen safleoedd lle'r safai melin, sydd bellach yn ganolfan arddio.


 

 

Cefndir hanesyddol

Dyffryn afon a ddefnyddiwyd i gynhyrchu ynni. Cofnodir bod y Felin Wen yno yn 1475, ac mae'r ardal hefyd yn cynnwys safle melin o'r bedwaredd ganrif ar bymtheg (er ei bod y safle wedi ei nodi fel ffatri cig moch ar fap Arolwg Ordnans 25 modfedd 1914, a bellach Meithrinfa Seiont a chanolfan arddio) a ffatri wlân. Ystâd y Faenol oedd yn berchen ar y tir yma erbyn y ddeunawfed ganrif.

 

Prif nodweddion y dirwedd hanesyddol

Dyffryn afon gyda melinau

Mae'r ardal hon yn cynnwys llawr dyffryn Afon Rhythallt a'i llethrau. Mae'r felin sylweddol ym meithrinfa Seiont yn adeilad tebyg i focs gyda thoeau talcennog, sy'n nodweddiadol o felinau lleol ar ddiwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg, ac yn debyg iawn i'r felin yn y Bontnewydd. Mae'n debyg iddi gael ei hailadeiladu o weddillion adeilad cynharach, melin ŷd yn fwy na thebyg. Mae'r ardal hefyd yn cynnwys safle melin a adwaenir fel y Felin Wen, adeilad o'r bedwaredd ganrif ar bymtheg ar ymyl y ffordd o Gaernarfon i Lanberis ond a gadarnhawyd yn 1475, a ffatri wlân, yn fwy na thebyg yr un a gadarnhawyd yn 1812. Mae'r ardal hefyd yn cynnwys y ffrwd felin ar gyfer Melin Bodrhual.

 

 

 

Yn ôl i Nodweddion Tirwedd Hanesyddol Caernarfon- Nantlle

 

Visit our social network sites
Ymwelwch a'n safleoedd rhwydwaith cymdeithasol