English

Nodweddion Tirwedd Hanesyddol

Caernarfon /Nantlle – Ardal 3 Dinas-Llanwnda PRN 15702

 


Mae'r llun hwn o'r awyr yn edrych tua'r gorllewin ac yn dangos Dinas ar yr ochr dde, tra bod anheddiad bach Llanwnda i'r chwith ar hyd yr uchaf o'r ddwy ffordd. Mae un o'r ceiri crwn, y cyfeirir ato yn y testun (ardal 36) islaw'r fferm, sydd yn nhu blaen y llun.


 

 

Cefndir hanesyddol

Cyffordd o ddechrau'r bedwaredd ganrif ar bymtheg a chyffordd rheilffordd o ddiwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg o gwmpas craidd canoloesol (yn fwy na thebyg ond heb ei leoli). Mae'n ymddangos bod yr anheddiad wedi datblygu ar ôl ailgyfeirio'r ffordd yn 1805, a datblygu'r tyrpeg a'i isadeiledd cysylltiedig maes o law yn 1820au. Yn sgil agor Rheilffordd Sir Gaernarfon yn 1866 a Rheilffordd Cledrau Cul Gogledd Cymru yn 1878 (a ddaeth yn Rheilffordd Ucheldir Cymru yn 1922) adeiladwyd mwy o dai i letya gweithwyr y rheilffordd, a bu peth datblygiad maestrefol yn ystod yr ugeinfed ganrif.

 

Prif nodweddion y dirwedd hanesyddol

Anheddiad, cyffordd cludiant

Mae tafarndai pwysig, y Mount (SH47715845), sy'n dal yn agored, a Thafarn Hen (SH47815863), sydd bellach yn dŷ preifat, yn adeiladau sydd wedi goroesi o'r system dyrpeg. Codwyd tai eraill i letya gweithwyr y rheilffordd. Ail-agorwyd Rheilffordd Eryri fel atyniad i ymwelwyr ac i gludo teithwyr lleol gan sefydliad sy'n parchu'n llwyr isadeiledd y rheilffordd hanesyddol. Mae dylanwad y bonedd - teulu Newborough, i'w weld yn y tŵr a godwyd ar eu cais ar gapel Glanrhyd (CM - SH47585834). Mae rhai adeiladau yn perthyn i'r ugeinfed ganrif, tai maestrefol yn bennaf.

 

 

Yn ôl i Nodweddion Tirwedd Hanesyddol Caernarfon- Nantlle

 

Visit our social network sites
Ymwelwch a'n safleoedd rhwydwaith cymdeithasol